De Solvayraden: van 1911 tot nu

 

De Solvayraden zijn wellicht de meest gekende conferenties voor fysica en chemie. Ze speelden een sleutelrol in de geschiedenis van beide wetenschappen. Ze waren de plaats waar Einstein en Poincaré elkaar voor het eerst ontmoetten, en ze waren fundamenteel in het begrijpen van de kwantummechanica, en later vele andere gebieden in chemie en fysica. Doorheen de jaren werden ze verbonden met een ongelooflijk groot aantal Nobellaureaten.

De Eerste Solvayraad voor Fysica, 1911

Solvayraad voor Chemie in 2013

In 1911 was de Solvayraad voor Fysica de eerste internationale conferentie in dit wetenschapsdomein. Hij werd gehouden op uitnodiging van Ernest Solvay, die hiervoor wetenschappelijk advies kreeg van Walther Nernst en Hendrik Lorentz.
De sleutel tot het succes van de Solvayraden is hun organisatie: een internationaal wetenschappelijk comité, dat helemaal zelfstandig kan bepalen wat het algemene thema van de raden, en wie de voorzitter zal zijn. Het comité bepaalt ook het programma en wie zal uitgenodigd worden. Er worden ook telkens enkele Belgische wetenschappers geselecteerd als waarnemers.
Een typisch kenmerk van de Solvayraden is dat er meer belang gehecht wordt aan discussies dan aan lezingen. Solvayraden worden verdeeld over halve-dag-sessies. Elke sessie begint met één of twee overzichten van de stand van zaken in een bepaald onderwerp. De deelnemers krijgen deze overzichten vóór de start van de raad. Na elk overzicht is er een levendige discussie die geleid wordt door de voorzitter van de sessie. De Solvayraden verlopen volgens een driejarige cyclus : één jaar voor fysica, gevolgd door één jaar zonder raad, en één jaar voor chemie.
De lezingen en discussies van elke raad worden telkens in boekvorm uitgegeven. Zo werd er bij het 100-jarig bestaan van de raden, het boekverslag “The Theory of the Quantum World” uitgegeven.

De 25ste Solvayraad voor Fysica, : “The Theory of the Quantum World”, precies 100 jaar na de eerste. Voorzitter: Professor David Gross, 2004 Nobelprijs voor fysica

Filmpje: De legendarische Solvayraad van 1927, met o.a. Albert Einstein en Marie Curie